Zelf masteren in Ableton Live: stappenplan met de effecten van Live

Je mix is af en je wilt hem zelf masteren in Ableton Live. Met de effecten die in Live zitten, kom je al ver. In dit stappenplan bouw je een simpele masterchain, exporteer je je track en check je daarna gratis of je master klaar is voor Spotify.

Wat masteren wel en niet doet

Masteren is de laatste stap voor je release. Je poetst je track op: een paar kleine EQ-correcties, de luidheid op het goede niveau en zorgen dat er niets vervormt. Een slechte mix redt het niet. Staat je vocal te zacht of bromt je 808 door alles heen, los dat dan op in je mix. Twijfel je? Lees wat het verschil is tussen mixing en mastering.

Voordat je begint

• Geen clipping op je Main. Gaat je mix al in het rood, zet dan je sporen zachter in plaats van alleen de Main.
• Check wat er al op je Main staat. Een limiter die nog van het mixen staat, wil je bewust gebruiken, niet per ongeluk.
• Frisse oren. Na uren aan dezelfde track hoor je minder. Master liever een dag later.

Stap 1: exporteer je mix en zet hem in een nieuwe Set

Je kunt in je mixproject werken, maar het is overzichtelijker om je mix eerst als WAV te exporteren en in een lege Set te zetten. Dan ga je niet stiekem nog aan je mix zitten. Exporteer zonder limiter op je Main en zonder dither. Hoe exporteren werkt, lees je in beat exporteren in Ableton Live.

Zet je masterchain op de track met je mix. Laat het volume van je Main op 0 dB of lager staan.

Stap 2: kies een referentietrack

Zet een nummer dat klinkt zoals jij wilt klinken op een tweede track, in hetzelfde genre. Laat steeds één van de twee spelen en vergelijk op hetzelfde volume. Een track die harder staat, klinkt bijna altijd beter, ook als hij dat niet is.

Stap 3: kleine EQ-correcties met EQ Eight

Zet EQ Eight op de track van je mix. Volgens Ableton heeft EQ Eight tot acht filters, en met Analyze zie je het spectrum van je geluid achter de curves. Op een master werk je met kleine stappen:

• Klinkt het geheel modderig? Haal een klein beetje weg in het lage midden.
• Klinkt het dof naast je referentie? Een kleine boost in het hoog kan helpen.
• Heb je een grote boost of cut nodig? Dan zit het probleem waarschijnlijk in je mix.

Stap 4: lichte compressie met de Glue Compressor

Deze stap is optioneel. Volgens Ableton is de Glue Compressor vooral gemaakt voor de Main of een groep, om verschillende geluiden samen te laten klinken. Je stelt Threshold, Ratio, Attack en Release in. Twijfel je over de release, zet hem dan op A. Volgens Ableton past de release zich dan zelf aan op je audio.

Hou het rustig. Hoor je de compressor pompen terwijl dat niet de bedoeling is, dan doe je te veel.

Stap 5: je laag mono met Utility

Ook optioneel. Met de Bass Mono-knop in Utility zet je volgens Ableton de lage frequenties mono. Dat helpt om kleurverschillen in het laag te voorkomen als je track mono wordt afgespeeld. De grens kies je zelf, tussen 50 en 500 Hz. Met Bass Mono Audition hoor je alleen het laag, handig om die grens goed te zetten.

Stap 6: de Limiter als laatste

De Limiter laat je track luider klinken zonder dat de pieken over de rand gaan. Zet hem als laatste effect. Volgens Ableton kan alles wat erna komt je niveau weer verhogen.

1. Ceiling: volgens Ableton het absolute maximum dat de Limiter doorlaat. Zet hem net onder 0 dB, bijvoorbeeld op -1 dB.
2. True Peak: volgens Ableton voorkomt deze Ceiling Mode pieken tussen samples in. Handig, want Spotify adviseert een true peak onder -1 dBTP.
3. Input Gain: hiermee duw je je signaal de Limiter in. Draai hem langzaam omhoog en luister naar je kick en je vocal. Verliest je kick zijn klap of wordt alles plat, ga dan een stukje terug.
4. Lookahead: je kiest 1,5, 3 of 6 milliseconden. Volgens Ableton kan een korte lookahead meer vervorming geven, vooral bij bas. Werk je met een zware 808, probeer dan een langere.

Zet de Limiter regelmatig even uit en vergelijk op gelijk volume. Klinkt hij alleen harder, of ook echt beter?

Let op: Ceiling Mode en True Peak komen uit de handleiding van Live 12. Werk je met een oudere versie, dan ziet je Limiter er mogelijk anders uit.

Stap 7: exporteer je master

Open Export Audio/Video met Ctrl+Shift+R (Cmd+Shift+R op een Mac). Kies bij Rendered Track voor Main en bij File Type voor WAV. 24-bit is een veilige keuze voor een master, maar check wat je distributeur vraagt. Exporteer je naar 16-bit, gebruik dan nu dither. Dit is je laatste export.

Stap 8: check je master

Sleep je WAV in de gratis Master Checker. Je audio wordt niet geüpload, de analyse gebeurt in je browser. Je ziet onder andere hoe luid je track is in LUFS en wat je true peak is. Te hoog? Zet de Ceiling van je Limiter lager en exporteer opnieuw. Hoe luid je master moet zijn, lees je in hoeveel LUFS je nodig hebt voor Spotify.

Veelgemaakte fouten

• Alles zo luid mogelijk. Spotify zet luide tracks toch zachter. Wat overblijft is een platte master.
• Effecten na de Limiter. Die kunnen je pieken weer over de rand duwen.
• Je Main boven 0 dB. Laat hem op 0 dB of lager staan.
• Twee keer dither. Alleen bij je laatste export.
• Je MP3 checken in plaats van je WAV. Meet altijd het bestand dat je naar je distributeur stuurt.

Werk je in FL Studio? Lees zelf masteren in FL Studio. In Logic Pro? Lees zelf masteren in Logic Pro. Wil je dat iemand anders je track afmaakt? Bekijk mixing en mastering.

Veelgestelde vragen

Kan ik masteren met alleen de effecten van Ableton?

Ja. Met EQ Eight, de Glue Compressor en de Limiter heb je een complete basischain. Welke effecten in jouw versie zitten, verschilt per editie van Live. Check dat bij Ableton.

Waar zet ik de Limiter?

Als laatste effect, na je EQ en compressie. Alles wat erna komt, kan je niveau weer verhogen.

Moet mijn master precies -14 LUFS zijn?

Nee. Spotify noemt -14 LUFS als richtlijn en zet luidere tracks zachter. Luider masteren mag, zolang het niet vervormt.

Bron: de handleiding van Ableton Live 12 (Limiter, Glue Compressor, EQ Eight en Utility).