Akkoordsymbolen lezen: wat betekenen m, 7, maj7, sus, add9 en de slash?

Je opent een akkoordenschema, een tutorial of een MIDI-pack en ziet dingen staan als Am7, Cmaj7, Gsus4, Fadd9 of C/E. Voor wie geen muziektheorie heeft gehad lijkt dat op een geheime code. Het goede nieuws: het is een simpel systeem met een paar vaste regels. Snap je die, dan kun je elk akkoordsymbool lezen en zelf in je piano roll zetten.

In dit artikel leer je stap voor stap hoe je akkoordsymbolen leest, wat alle losse tekentjes betekenen en welke valkuilen bijna iedereen een keer tegenkomt. Je hoeft er geen noten voor te kunnen lezen.

Het korte antwoord

Een akkoordsymbool bestaat uit maximaal vier onderdelen, altijd in dezelfde volgorde:

  1. De hoofdletter is de grondtoon. Daar heet het akkoord naar.
  2. Een kleine m (of niets) vertelt of het akkoord mineur of majeur is.
  3. Getallen en woordjes zoals 7, maj7, sus4 of add9 vertellen welke noten erbij komen of anders zijn.
  4. Een schuine streep met een tweede letter vertelt welke noot in de bas zit.

Dus Am7/G lees je als: grondtoon A, mineur, met een septiem erbij, en een G in de bas.

Eerst even: tellen in halve tonen

Alles in dit artikel tellen we in halve tonen. Op een keyboard of in je piano roll is elke toets, wit of zwart, een halve toon. Van C naar C♯ is één halve toon, van C naar D zijn er twee. Zo kun je elk akkoord bouwen zonder noten te lezen: je begint op de grondtoon en telt omhoog.

Een kort woordje over namen. In het Nederlands zeggen we vaak Fis voor F♯, Cis voor C♯, Bes voor B♭, Es voor E♭ en As voor A♭. In akkoordsymbolen zie je bijna altijd de internationale schrijfwijze met ♯ en ♭ (of # en b). Het zijn dezelfde noten.

Stap 1: de letter is de grondtoon

De hoofdletter, eventueel met een ♯ of ♭, is de noot waarop het akkoord gebouwd is. F♯m heeft F♯ als grondtoon, B♭ heeft B♭ als grondtoon. Staat er alleen een letter, zoals C of G, dan is het een gewoon majeurakkoord van drie noten.

Stap 2: wel of geen m (majeur of mineur)

Het verschil tussen majeur en mineur zit in één noot: de terts, de middelste noot van een drieklank.

  • C (majeur): 0, 4, 7 halve tonen. Dat is C, E, G. Klinkt helder en stabiel.
  • Cm (mineur): 0, 3, 7 halve tonen. Dat is C, E♭, G. Klinkt donkerder.

Mineur kom je in verschillende vormen tegen: Cm, Cmin, C- of soms Cmi. Ze betekenen allemaal hetzelfde. Wil je beter horen wat het verschil doet? Lees dan het verschil tussen majeur en mineur.

Stap 3: getallen en toevoegingen

Hier zit de meeste verwarring. Getallen staan voor de stap in de toonladder, geteld vanaf de grondtoon. Bij C is dat: C (1), D (2), E (3), F (4), G (5), A (6), B (7). Daarboven tel je door: de D een octaaf hoger is de 9, de F de 11 en de A de 13.

De 7: let op het verschil tussen 7 en maj7

Dit is de valkuil waar bijna iedereen een keer in trapt:

  • C7 = C, E, G, B♭. Een kleine septiem (10 halve tonen). Klinkt bluesy en wil ergens naartoe.
  • Cmaj7 = C, E, G, B. Een grote septiem (11 halve tonen). Klinkt dromerig en zacht.
  • Cm7 = C, E♭, G, B♭. Mineur met een kleine septiem. Warm en relaxed.

De regel: staat er alleen een 7, dan is het altijd de kleine septiem. Alleen het woordje maj (of M, of het driehoekje Δ) maakt er een grote septiem van. Let op: dat maj gaat alleen over de septiem, niet over de terts. Daarom bestaat er ook Cm(maj7): C, E♭, G, B. Een mineurakkoord met een grote septiem, dat klinkt spannend en een beetje filmisch. Alles over deze familie lees je in septiemakkoorden uitgelegd.

sus: de terts eruit

Bij sus2 en sus4 wordt de terts vervangen door een andere noot. Daardoor is het akkoord niet majeur en niet mineur.

  • Csus2 = C, D, G. Open en luchtig.
  • Csus4 = C, F, G. Gespannen, wil terug naar C.

Staat er alleen Csus, dan wordt meestal sus4 bedoeld. Meer voorbeelden vind je in sus-akkoorden uitgelegd.

add: er komt alleen iets bij

add betekent letterlijk toevoegen. De terts blijft gewoon staan en er komt één noot bij, zonder septiem.

  • Cadd9 = C, E, G, D. Majeur met extra kleur.
  • Cm(add9) = C, E♭, G, D. Mineur met een zachte, open toets erbovenop. Mooi voor emotionele rap en R&B.

Het verschil met C9: bij C9 zit de kleine septiem er ook in (C, E, G, B♭, D). Een 9, 11 of 13 zonder add ervoor betekent dus bijna altijd dat de 7 er ook in zit. Cmaj9 is C, E, G, B, D en Cm9 is C, E♭, G, B♭, D.

De 6: geen septiem, maar een sext

  • C6 = C, E, G, A. Zonnig en een beetje retro.
  • Cm6 = C, E♭, G, A. Klinkt mysterieus en wat jazzy.

dim, ° en ø: verminderd

  • Cdim of C° = C, E♭, G♭. Klinkt gespannen.
  • Cdim7 of C°7 = C, E♭, G♭, B♭♭ (in de praktijk speel je een A). Nog meer spanning.
  • Cm7♭5 of Cø = C, E♭, G♭, B♭. Half-verminderd, zachter dan dim7.

Het verschil tussen het rondje (°) en het rondje met streep (ø) is dus één noot. Meer daarover in verminderd akkoord uitgelegd.

aug en +: overmatig

Caug of C+ = C, E, G♯. De kwint gaat een halve toon omhoog. Klinkt dromerig en onopgelost.

De 5: power chord

C5 = alleen C en G, zonder terts. Geen majeur, geen mineur. Dit is het klassieke power chord uit rock en metal. Het werkt ook goed voor zware synths en vervormde gitaren.

♭ en ♯ bij een getal

Een ♭ of ♯ vóór een getal verlaagt of verhoogt die ene noot een halve toon. C7♭9 is C7 met een verlaagde 9: C, E, G, B♭, D♭. C7♯5 is C7 met een verhoogde kwint. Zie je dit soort toevoegingen, dan zit je meestal in jazz- of gospelhoek. Voor de meeste beats kun je ze eerst gewoon weglaten en het akkoord als C7 spelen.

Stap 4: de schuine streep (slash chords)

Alles vóór de streep is het akkoord, de letter erna is de basnoot.

  • C/E = een C-akkoord (C, E, G) met E als laagste noot. Dat is een omkering van C.
  • Am/G = een Am-akkoord met G in de bas. Die G zit niet in Am, dus het akkoord krijgt er een nieuwe kleur bij.
  • F/G = een F-akkoord boven een G in de bas. Vaak gebruikt in gospel en R&B als zachte vervanger van G7.

Voor producers is dit heel handig: de letter na de streep is precies de noot die je 808 of bas moet spelen. Hoe je akkoorden met een andere noot onderop soepeler laat lopen, lees je in akkoord omkeringen uitgelegd.

Spiekbriefje: alle symbolen op C

Alles op een rij met C als grondtoon. Voor een andere grondtoon schuif je alle noten even veel halve tonen op.

Symbool Andere schrijfwijzen Halve tonen Noten
C CM, Cmaj 0, 4, 7 C, E, G
Cm Cmin, C- 0, 3, 7 C, E♭, G
C5 power chord 0, 7 C, G
Csus2 0, 2, 7 C, D, G
Csus4 Csus 0, 5, 7 C, F, G
C6 0, 4, 7, 9 C, E, G, A
Cm6 Cmin6 0, 3, 7, 9 C, E♭, G, A
C7 Cdom7 0, 4, 7, 10 C, E, G, B♭
Cmaj7 CM7, CΔ7 0, 4, 7, 11 C, E, G, B
Cm7 Cmin7, C-7 0, 3, 7, 10 C, E♭, G, B♭
Cm(maj7) CmM7 0, 3, 7, 11 C, E♭, G, B
Cadd9 Cadd2 0, 4, 7, 14 C, E, G, D
Cm(add9) Cmadd9 0, 3, 7, 14 C, E♭, G, D
C9 0, 4, 7, 10, 14 C, E, G, B♭, D
Cmaj9 CΔ9 0, 4, 7, 11, 14 C, E, G, B, D
Cm9 Cmin9 0, 3, 7, 10, 14 C, E♭, G, B♭, D
Cdim C° 0, 3, 6 C, E♭, G♭
Cdim7 C°7 0, 3, 6, 9 C, E♭, G♭, A
Cm7♭5 Cø, Cø7 0, 3, 6, 10 C, E♭, G♭, B♭
Caug C+ 0, 4, 8 C, E, G♯

Bij Cadd9 staat 14 in plaats van 2: de D ligt dan een octaaf hoger dan bij sus2. In de praktijk mag je hem ook dicht bij de grondtoon zetten, het blijft een add9 zolang de terts erin zit.

Zo zet je elk akkoordsymbool in je piano roll

Werkt in FL Studio, Logic Pro, Ableton, GarageBand en elke andere DAW.

  1. Zet de grondtoon neer. Kies een octaaf in het midden van je keyboard, niet te laag.
  2. Kijk naar de m. Geen m: tel 4 halve tonen omhoog voor de terts. Wel een m: tel er 3. Staat er sus, 5 of een andere uitzondering, kijk dan in de tabel.
  3. Zet de kwint. 7 halve tonen boven de grondtoon. Alleen bij dim, ø en aug is dat anders.
  4. Voeg de extra noten toe. 7 is 10 halve tonen, maj7 is 11, 6 is 9, add9 is 14.
  5. Kijk of er een streep staat. Zet die noot onderaan, of laat je 808 of baslijn hem spelen.
  6. Luister en dun uit. Klinkt het druk of modderig? Haal de kwint weg. Die voegt bij grotere akkoorden weinig toe.

Romeinse cijfers: akkoorden zonder vaste toonsoort

Naast letters kom je ook Romeinse cijfers tegen, zoals i, VI, III, VII. Die zeggen niet welke noot de grondtoon is, maar op welke trap van de toonsoort het akkoord staat. Hoofdletters zijn majeur, kleine letters zijn mineur. In A mineur is i dus Am en VI is F. Het voordeel: een schema in Romeinse cijfers kun je in elke toonsoort spelen.

De gratis akkoorden generator laat die cijfers onder elk akkoord zien. Zo leer je vanzelf welke akkoorden bij je toonsoort horen. Alle akkoorden per toonsoort op een rij vind je bij akkoorden per toonsoort, bijvoorbeeld akkoorden in C majeur.

Drie voorbeelden om te oefenen

Lees ze eerst zelf, check daarna het antwoord.

1. Am7 | Fmaj7 | C | G/B

Am7 = A, C, E, G. Fmaj7 = F, A, C, E. C = C, E, G. G/B = G, B, D met de B in de bas. Door die B loopt je baslijn aan het eind soepel terug: van C een halve toon naar B, en bij de herhaling verder naar A.

2. Cm(add9) | A♭maj7 | E♭ | B♭sus4

Cm(add9) = C, E♭, G, D. A♭maj7 = A♭, C, E♭, G. E♭ = E♭, G, B♭. B♭sus4 = B♭, E♭, F. Een emotionele loop in C mineur die je vaak in melodische rap hoort.

3. Dm7 | G7 | Cmaj7

Dm7 = D, F, A, C. G7 = G, B, D, F. Cmaj7 = C, E, G, B. Dit is de bekende ii, V, I uit jazz, soul en R&B.

Sneller beginnen

Geen zin om elke noot uit te tellen? Pak de gratis akkoorden generator. Kies een sfeer, toonsoort en tempo, luister in je browser en download de MIDI met akkoorden en een baslijn op de grondtonen. Zet hem in je DAW en verander daarna een akkoord in een maj7, sus4 of add9 met de tabel hierboven. Werk je op een bestaande sample of beat? Zoek dan eerst de toonsoort met Beat Lab.

Ben je rapper of zanger en wil je liever meteen schrijven dan akkoorden puzzelen? Luister dan door de beats van NameOnTheBeat.

Veelgestelde vragen

Wat betekent de m in een akkoord?

De kleine m staat voor mineur. Cm is C, E♭, G. Een hoofdletter M of het woordje maj betekent juist majeur, en gaat bij septiemakkoorden over de grote septiem.

Wat is het verschil tussen C7 en Cmaj7?

C7 heeft een kleine septiem (B♭) en klinkt bluesy. Cmaj7 heeft een grote septiem (B) en klinkt dromerig. Staat er alleen een 7, dan is het altijd de kleine.

Wat is het verschil tussen add9 en 9?

Bij add9 komt alleen de 9 erbij. Bij een 9-akkoord zit de septiem er ook in. Cadd9 is C, E, G, D. C9 is C, E, G, B♭, D.

Wat betekent de schuine streep in een akkoord?

De letter na de streep is de basnoot. C/E is een C-akkoord met E als laagste noot. Laat je bas of 808 die noot spelen.

Wat betekenen ° en ø?

° betekent verminderd (dim), ø betekent half-verminderd (m7♭5). C° is C, E♭, G♭. Cø is C, E♭, G♭, B♭.

Moet ik elke noot uit een groot akkoord spelen?

Nee. Bij grote akkoorden laat je vaak de kwint weg, en soms zelfs de grondtoon als je bas die al speelt. Wat overblijft, geeft nog steeds de kleur van het akkoord.

Op zoek naar meer gratis hulp, zoals een BPM-zoeker, master-checker en rijmwoordenzoeker? Bekijk al onze gratis muziektools.

Terug naar blog

Reactie plaatsen